Diabetes kan de voet op twee manieren treffen die elkaar versterken: het gevoel neemt af —waardoor een wondje, een wrijfplek of een steentje in de schoen onopgemerkt blijft— en de circulatie is moeilijker, zodat wat beschadigd raakt langzamer geneest. Die combinatie maakt van een blaar of een verkeerd geknipte nagel iets dat goed in het oog gehouden moet worden.
De podologische controle bij diabetes is geen voetbehandeling onder een andere naam: ze omvat het onderzoeken van het gevoel in de voet en de toestand van de huid, kijken waar het schoeisel drukt, nagels en hard vel verzorgen met het risico in gedachten, en afspreken hoe vaak terugkomen zinvol is. Het grootste deel van het werk is preventie, en dat werkt: regelmatige controle en weten waar u thuis op moet letten, voorkomt de meeste complicaties.
Wat de controle omvat
- Onderzoek van het gevoel in de voet.
- Controle van de huid, de hielen en de ruimtes tussen de tenen.
- Nagels knippen en frezen en hard vel verwijderen, met het risico in gedachten.
- Controle van het schoeisel en van de plekken waar het drukt of wrijft.
- Advies om uw voeten thuis zelf te controleren, en hoe vaak u gezien wordt.
Heeft u diabetes en heeft niemand uw voeten lang gecontroleerd?
Afspraak aanvragenVeelgestelde vragen
- Ik heb diabetes. Mag ik zelf mijn nagels knippen?
- Dat hangt van twee dingen af die in de praktijk gecontroleerd worden: of het gevoel in de voet behouden is en of u uw nagels goed kunt zien. Bij normaal gevoel, goed zicht en een gezonde nagel is recht knippen zonder in de hoeken te gaan verantwoord. Wat thuis in geen geval gedaan moet worden: hard vel verwijderen, een ingroeiende rand aanpakken of likdoornmiddelen en scherpe metalen vijlen gebruiken. Bij verminderd gevoel gaat u makkelijk te ver zonder het te merken, en een wond daar meldt zich niet met pijn. Kunt u uw voeten niet goed zien of niet comfortabel bereiken, improviseer dan niet: daar is de controle voor.
- Waar moet ik thuis op letten?
- Op beide voeten helemaal, elke dag, en op hetzelfde moment zodat het niet vergeten wordt — bijvoorbeeld voor het slapen. Bekijk de zool, de hielen, de buitenrand en tussen de tenen, de plek die het vaakst gemist wordt. U zoekt naar alles wat nieuw is: een wond of blaar ook al doet die geen pijn, een zone die rood of warmer is dan de rest, een kleurverandering, een kloof, een vieze geur of een veranderde nagel. Kunt u de zool niet zien, gebruik dan een spiegel op de vloer of vraag iemand te kijken. En voel met uw hand in de schoen voordat u hem aandoet: een losse naad of een steentje doet schade zonder dat u het merkt.
- Ik heb diabetes maar voel niets vreemds. Is een controle nodig?
- Ja, en juist daarom. Het verlies van gevoel verloopt geleidelijk en stil: u merkt niet dat het verdwijnt, u merkt het als het weg is. «Ik heb nergens pijn» is dus geen maat voor de toestand van de voet — het is precies wat een verwonding onopgemerkt laat blijven. Het testen van het gevoel is een objectief onderzoek en laat zien waar u staat en met welke tussenpozen controle zinvol is. Valt het goed uit, dan wordt u dat gezegd en worden de tussenpozen groter; en een uitgangswaarde van vandaag hebben is wat later een verandering zichtbaar maakt.
